SAÇ EKİMİ SONRASI EKİLEN SAÇLAR DÖKÜLÜR MÜ?

SAÇ EKİMİ SONRASI EKİLEN SAÇLAR DÖKÜLÜR MÜ?

Dr. Zafer Ulusan tarafından konuyla ilgili ulusal ve uluslararası yayınlar taranarak yazılmıştır.

Saç ekimi yapıldıktan sonra ekilen saçların tamamı çıkar mı? Sorusu sık olarak sorulmaktadır. Ekilen tüm greftlerin tutması ve büyüyerek açık olan bir alanı kapatması tek amacımız olan şeydir. Ne kadar çok gret tutar ve büyürse o kadar sık ve doğal görünümü olan bir saça sahip oluruz. Bu oran asla 100 % olamamaktadır. Değişik nedenleri olan bu sorunun öncelikle nedenlerini araştırmamız gerekir.

Donör bölgedeki greftlerin seçilerek alınması esnasında yaşanan problemler: Donör bölgedeki greftler kullanılan yönteme göre öncelikle bulundukları yerden alınarak ekilecekleri ana kadar bekletilirler. Alınmaları yani toplanmaları esnasında hangi yöntem kullanılırsa kullanılsın nazik ve dikkatli olmak her grefte ayrı bir canlı doku olarak büyük bir dikkat göstermek gereklidir. Örneğin hızlı olmak amacıyla kökleri yerlerinden çıkarırlen doku kaybına, hücrelerin zarar görmesine neden olabiliriz. Punch kullanırken kökün olduğu dokuyu kök hücrelerine zarar vermeden serbest hale getirmek gereklidir. Bu sırada yapılacak basit bir el kayması kökün saç kılı ile bağlantısını zedeleyebilir hatta keserek kopmasına yol açabilir.

Manuel olarak greft toplanmasında da yine köklerin zarar görmesi ya da saçların kesilmesi ve kopması sorunuyla karşılaşarak greft kaybedebiliriz.

Alınan greftlerin bekletilmesi: Greftler ekilecekleri yere yerleştirlmeden önce bir süre bekletilirler. Bu sırada köklerin sayımı yapılır, köklerdeki kıl sayılarına sınıflama yapılır, hasar görmiş ya da kökleri zayıf greftler ayıklanır. Ekim yapılacak yerin de hazırlanması gereken teknikler vardır. Slitle ya da perkütan olarak köklerin yerleştirilecekleri kanallar ve delikler hazırlanır. Bu hazırlıklar esnasında greft sayısına uygun ve ekim planına uygun davranılmalıdır. Ekilen köklerde çıkacak kılların açısı belirlenmeli delikler ne büyük ne küçük açılmalı, ayrıca her yere aynı sayıda ve ebatta delik ya da slit açılmamalıdır. Örnek olarak ön çizgi özel bir çalışma alanıdır. Genelde tekli greftlerin en öne sıralanması uygundur. Onun arkasındaki sıraya ise ikili greftlerin yerleştirlmesi doğallık açısından vazgeçilmezdir. Ama elimizde kaç tane tekli greft var kaç tane ikili greft var bunları planlamamız hastaya bağlı olduğundan çok zordur. Hastada tekli sayıdaki greftler çok azsa ön çizgiye yetecek greft bulamayabiliriz, çok fazlaysa ise bu kez daha arkadaki alanlarda kapatmayı sağlamak için çoklu sayıda greft bulmak zor olabilir.

İmplantlar ile ekim yaparken greftler toplanıp sınıflandırıldıktan sonra kanal veya delik açılmadan sadece implantlara yerleştirilerek ekim yapılır. Bu işlemde implantın ucu deriye değdirilir ve delerek deri altına indirilir daha sonra içindeki greft bir piston yardımıyla itilerek cilt altına yerleştirilir. Buradaki sorun derinin hem delinmesi hem de greftin yerleştirlmesi esnasında yakındaki köklerin yerlerinden çıkmasıdır, bu nedenle greftleri çok sık olarak yerleştirebilmek zor olur.

Greftlerin bekletilmesi esnasında zarar görmemesi için süre çok uzun olmamalı ve uygun bir solüsyonda ve uygun bir soğuklukta bekletilmelidir. İki gün üst üste ekim yapılan durumlarda greftler soğuk ortamda saklanmakta ve ertesi gün yapılacak olan ekimde kullanılmaktadır. Kökler zarar görmüş olmadıktan sonra sürenin önemi yoktur. Tam tersi olarak kısa süre içinde ekim yapılacak olan greftlerin kendi haline bırakılmaları ve uygun koşulların sağlanmaması zarar görmeleri olasılığını arttıracağından ekildikleri yerde tutma oranları oldukça düşük kalır.

Greftlerin ekim yapılırken zarar görmesi: Ekim yapılma işlemi implantlar, veya pensetlerle yapılır. İmplantların değişik tipleri ve boyutları vardır. Hangisi olursa olsun köklerin yerleştirilmesi ve implante edilme evresinde nazik, dikkatli ve deneyimli olmak gerekir.

Genellikle implant kullanılan ekimlerde ekim süresini hızlandırmak amacıyla greftlerin implantın içine yerleştirilmesi başka bir ekip tarafından hızlıca yapılır. İmplantlar ekimi yapan kişiye bazen tek tek bazen ikişer üçer verilir. Yani hızlı davranmak için her yol denenir. Bu durumda büyük bir hatayı bile fark etmek zor olur.

Slit ya da deliklere penset ile ekim yapılması durumunda hem pensetin kendisi hem de ekimi yapan kişinin çok iyi olması gerekir. Pensetin ucu yeterli tutuş sağlamazsa ekim yapılırken greftin yerleştirlmesi işlemi doğru olarak yapılamaz. Adeta deliğe veya kanala tıkılır bu esnada greftin kök hücreleri ile kıl arasındaki bağlantı zarar görebilir hatta kırılarak tamamen kopabilir. Ekim yapılırken penset kullanan kişinin delik ya da kanalı çok net bir şekilde görmesi gerekir. Işık yeterli olmalı, görme bozukluğu varsa bunu düzeltecek bir ekipman kullanılmalıdır.

Saç ekiminde genel kural işlemin bir doku nakli olması ve dokulara karşı her aşamada çok nazik ve korumacı davranılması gereğidir.

Saç ekiminde greftlerin ekimi yapıldıktan sonra bu köklerin korunmasına devam etmek gerekir. Burada hem bize hem de ekim yaptıran kişiye önemli görevler düşmektedir. İlk saatler ve günlerde ekim yapılan kökler ufak bir temasla yerlerinden çıkabilir ve greft kaybına yol açar. Örneğin arabaya binerken başını kapıya sürtmek, dolabı açarken başımıza çarpması gibi günlük basit olaylar greft kaybına yol açar. İlk gece uyumak için yatarken yastığa veya başka bir şeye ekim yapılan yerin değdirilmesi, başımıza dar bir şapka giymek greft kaybına yol açabilir.

Kişinin sigara içmesi, beslenmesine dikkat etmemesi, dış ortamdaki zararlı etkilerden saçlarını korumaması her zaman için ekilen alandaki saçların kaybına yol açar. Saçlarını yıkarken nazik davranmaması, saç köklerini enfekte edecek şekilde hijyene uyulmaması Saç kaybına yol açacaktır. En başta sorulan soruyu tekrar soralım: Ekilen saçlar dökülür mü?

Cevap bazen. Hangi durumlarda? Burada koşulları çok iyi anlatmak gerekir. Ekim öncesi ve ekim sonrası hem saç ekimi yapan doktor ve ekibin yapacakları aynı zamanda da ekilen kişin yapması gerekenleri bir bütün olarak değerlendirmeliyiz. Çok iyi koşullarda yapılan bir ekim kişinin sigara içmesi ve hijyene uymaması nedeniyle iyi bir sonuç vermeyebilir. Kişinin donör bölgesindeki kökler genetik olarak dökülmemeye programlanmıştır. Bunu olmadığı bazı durumlar da vardır. Genetik olarak bazı kişilerde donör bölgedeki greftler dahi ileride incelerek dökülen saçlara dönüşebilir. Bunu önceden tahmin etmek olanaksızdır.